İstatistik Kavramları - Basit Anlatım

Ana Sayfaya Dön

Mean Value (Ortalama) nedir?

Ortalama, sayıların "genel seviyesi" gibidir.

Bütün değerleri toplar, kaç tane değer varsa ona böleriz.

Örnek veri: 10, 20, 30, 40
Toplam = 100, veri sayısı = 4
Ortalama = 100 / 4 = 25

Medyan nedir?

Sıralanmış verinin tam ortasındaki değerdir.

Üç değer varsa ortadaki; çift sayıda değer varsa ortadaki iki değerin ortalamasıdır.

3, 7, 9, 20 için medyan = (7 + 9) / 2 = 8

Mod nedir?

En çok tekrar eden değerdir.

2, 2, 5, 7, 7, 7 için mod = 7

Aralık (Range) nedir?

En büyük değer ile en küçük değer arasındaki farktır.

4, 9, 15 için aralık = 15 - 4 = 11

Varyans ve Standart Sapma ne anlatır?

Veriler ortalamadan ne kadar uzaklaşıyor, bunu gösterir.

Değerler birbirine yakın ise küçük; çok dağınıksa büyük çıkar.

24, 25, 26 (birbirine yakın) -> düşük sapma
5, 25, 60 (çok dağınık) -> yüksek sapma

Q1, Q3 ve IQR nedir?

Q1 alt çeyrek, Q3 üst çeyrek bilgisidir.

IQR = Q3 - Q1, yani verinin orta bölümünün genişliği.

IQR büyükse orta kısım daha yayvan, küçükse daha toplu diyebiliriz.

Outlier (Aykırı Değer) nedir?

Diğerlerinden çok uzak kalan "sıra dışı" değerdir.

10, 11, 12, 13, 90 içinde 90 genelde aykırı görülür.

Skewness (Çarpıklık) nedir?

Dağılım kuyruğunun sağa mı sola mı uzadığını söyler.

Sağa çarpık: büyük değerler kuyruk yapar. Sola çarpık: küçük değerler kuyruk yapar.

Histogram nedir?

Veriyi sütunlara bölüp hangi aralıkta kaç değer olduğunu gösterir.

Bir bakışta "veri nerede toplanmış" sorusunun cevabını verir.

Stem-and-Leaf Plot nedir?

Hem sayıları korur hem de dağılımı gösterir.

Kök (stem) ve yaprak (leaf) şeklinde ayırarak okunur.

12, 14, 19 -> 1 | 2 4 9

Boxplot nedir?

Min, Q1, medyan, Q3 ve max değerleri tek çizimde verir.

Verinin ortasını, yayılımını ve olası aykırı noktalarını hızlıca görmeyi sağlar.